Vanaf december 2027 moeten overheidsorganisaties, private organisaties die publieke diensten leveren en bepaalde organisaties die financiële risico’s beoordelen vooraf een grondrechteneffectbeoordeling uitvoeren bij het gebruik van bepaalde hoogrisico-AI-systemen. De Autoriteit Persoonsgegevens adviseert organisaties om nu al ervaring op te doen met de nieuwe verplichting.
Met een FRIA brengen organisaties vooraf in kaart welke gevolgen een hoogrisico-AI-systeem kan hebben voor grondrechten, zoals het recht op gelijke behandeling, menselijke waardigheid, privacy en toegang tot essentiële voorzieningen. Ook beschrijven zij hoe zij deze risico’s beperken en rapporteren zij daarover aan de toezichthouder.
De AP start een pilot met het Europese FRIA-rapportagetemplate. Deelnemers doen praktijkervaring op en krijgen feedback op hun aanpak. De pilot is geen audit, inspectie of handhavingstraject. Aanmelden kan tot en met 21 september 2026; de pilot start begin oktober.
Een FRIA is een aanvulling op een DPIA. Een DPIA richt zich op privacyrisico’s bij de verwerking van persoonsgegevens, terwijl een FRIA breder kijkt naar de gevolgen van een hoogrisico-AI-systeem voor alle grondrechten. De AP bereidt zich daarnaast voor op het toezicht op de AI-verordening. Het kabinet is van plan de AP aan te wijzen als toezichthouder op het merendeel van de hoogrisico-AI-systemen die onder de verordening vallen.