Bij ISO 14001 kan de eerste audit van een sloopbedrijf bijna twee keer zo lang duren als die van een kantoor met evenveel mensen. Wat betekent dat voor jouw bedrijf, en hoe weet je of een offerte klopt? Na het lezen van dit artikel weet je wat een certificaat per bedrijfsgrootte kost, hoe je auditdagen worden berekend, in welke categorie je bedrijf valt, wat er verder meetelt en hoe je offertes vergelijkt.
Prijs van een ISO 14001-certificaat per bedrijfsgrootte
Een bedrijf tot 5 fte met gemiddelde milieuaspecten betaalt in de eerste drie jaar €4.500 tot €8.100 exclusief btw. Een certificeerder rekent namelijk het aantal auditdagen maal zijn dagtarief. Dat tarief ligt meestal tussen €1.000 en €1.800 exclusief btw per dag. Een certificaat geldt drie jaar. Je betaalt de eerste audit. Daarna volgen twee jaarlijkse controle-audits. Elke controle-audit kost ongeveer een derde van de eerste audit. Vóórdat het certificaat verloopt, volgt een hercertificering. Die kost ongeveer twee derde van de eerste audit. Bij gemiddelde milieuaspecten, zoals bij een transportbedrijf of voedingsproducent, ziet dat er zo uit:
1 tot 5
- Eerste audit
- 2,5 dagen
- Controle-audit per jaar
- 1 dag
- Eerste drie jaar
- 4,5 dagen, € 4.500 tot € 8.100
- Hercertificering
- 1,5 dag
6 tot 10
- Eerste audit
- 3 dagen
- Controle-audit per jaar
- 1 dag
- Eerste drie jaar
- 5 dagen, € 5.000 tot € 9.000
- Hercertificering
- 2 dagen
16 tot 25
- Eerste audit
- 4,5 dagen
- Controle-audit per jaar
- 1,5 dag
- Eerste drie jaar
- 7,5 dagen, € 7.500 tot € 13.500
- Hercertificering
- 3 dagen
46 tot 65
- Eerste audit
- 6 dagen
- Controle-audit per jaar
- 2 dagen
- Eerste drie jaar
- 10 dagen, € 10.000 tot € 18.000
- Hercertificering
- 4 dagen
86 tot 125
- Eerste audit
- 8 dagen
- Controle-audit per jaar
- 2,5 dagen
- Eerste drie jaar
- 13 dagen, € 13.000 tot € 23.400
- Hercertificering
- 5,5 dagen
De dagen zijn afgerond op halve dagen. Andere aantallen fte staan in tabel EMS 1 hieronder. Een controle-audit korter dan één dag noemt TECH-3-004 onwaarschijnlijk. Daar komen losse posten bij, zoals de reiskosten van de auditor, en je eigen tijd. Die posten verschillen per certificeerder, en een vast bedrag kunnen we er niet voor geven. Hoe die in een offerte zitten, geldt voor elke norm. Dat staat bij kosten van certificeren.
Auditdagen voor ISO 14001 in tabel EMS 1
Elke geaccrediteerde certificeerder rekent de audittijd voor ISO 14001 uit met dezelfde internationale tabel. Dat is tabel EMS 1 uit Global ACI-TECH-3-004. Tot augustus 2026 heette dat document IAF MD 5. Het is inhoudelijk niet veranderd. Bij ISO 9001 heeft de tabel één kolom. Bij ISO 14001 heeft hij er vier, één per categorie van milieuaspecten. De vier kolommen zijn de categorieën van milieuaspecten. Hoog is werk met zware milieu-invloed, zoals sloop. Beperkt is kantoorwerk. Welke categorie bij jouw bedrijf hoort, staat in de volgende sectie. De dagen gelden voor de eerste audit, fase 1 en fase 2 samen.
1 tot 5
- Hoog
- 3
- Gemiddeld
- 2,5
- Laag
- 2,5
- Beperkt
- 2,5
6 tot 10
- Hoog
- 3,5
- Gemiddeld
- 3
- Laag
- 3
- Beperkt
- 3
11 tot 15
- Hoog
- 4,5
- Gemiddeld
- 3,5
- Laag
- 3
- Beperkt
- 3
16 tot 25
- Hoog
- 5,5
- Gemiddeld
- 4,5
- Laag
- 3,5
- Beperkt
- 3
26 tot 45
- Hoog
- 7
- Gemiddeld
- 5,5
- Laag
- 4
- Beperkt
- 3
46 tot 65
- Hoog
- 8
- Gemiddeld
- 6
- Laag
- 4,5
- Beperkt
- 3,5
66 tot 85
- Hoog
- 9
- Gemiddeld
- 7
- Laag
- 5
- Beperkt
- 3,5
86 tot 125
- Hoog
- 11
- Gemiddeld
- 8
- Laag
- 5,5
- Beperkt
- 4
126 tot 175
- Hoog
- 12
- Gemiddeld
- 9
- Laag
- 6
- Beperkt
- 4,5
176 tot 275
- Hoog
- 13
- Gemiddeld
- 10
- Laag
- 7
- Beperkt
- 5
De tabel loopt door tot 34 dagen in de hoge categorie bij 8.501 tot 10.700 fte. De rekenregels zien de tabel als glijdende schaal. De dagen in een rij horen bij het hoogste aantal fte in die rij. Een transportbedrijf met 26 fte zit dus dichter bij de 4,5 dagen van de rij 16 tot 25 dan bij de 5,5 dagen van zijn eigen rij. De schaal begint bij 2,5 dag voor een bedrijf van één persoon. Met korting kan dat hooguit 30% lager uitkomen, tot ongeveer 1,75 dag.
Complexiteitscategorie bij ISO 14001
De categorie gaat over hoe zwaar je milieuaspecten zijn: hoeveel het er zijn, wat voor soort en hoe ernstig. TECH-3-004 noemt dat de complexiteitscategorie. Tabel EMS 2 geeft voorbeelden per sector:
Hoog
productie of verwerking met grote invloed op meerdere milieuaspecten
- Voorbeelden uit tabel EMS 2
- mijnbouw, olie en gas, chemie en farmacie, primaire metaal, cement en keramiek, grond-, weg- en waterbouw en sloop, afvalverwerking, rioolwater
Gemiddeld
productie met grote invloed op een paar aspecten
- Voorbeelden uit tabel EMS 2
- landbouw, voeding, drukkerijen, oppervlaktebehandeling van metaal, voertuigbouw, energie en water, transport, schoonmaak, laboratoria, zorg
Laag
assemblage met weinig significante aspecten
- Voorbeelden uit tabel EMS 2
- hotels en restaurants, kunststof spuitgieten, metaalbewerking zonder oppervlaktebehandeling, groothandel en detailhandel
Beperkt
kantooromgeving
- Voorbeelden uit tabel EMS 2
- hoofdkantoren, telecom, zakelijke dienstverlening, onderwijs
Een vijfde categorie heet bijzonder. Daar vallen onder meer kerncentrales, grote opslag van gevaarlijke stoffen, overheden en financiële instellingen. Voor die bedrijven geldt de tabel niet. De certificeerder bepaalt de tijd dan per geval en moet die onderbouwen.
Neem vier bedrijven met elk 25 fte. Een administratiekantoor valt in beperkt en begint bij 3 dagen. Een groothandel valt in laag en begint bij 3,5 dagen. Een transportbedrijf valt in gemiddeld en begint bij 4,5 dagen. Een sloopbedrijf valt in hoog en begint bij 5,5 dagen. Het sloopbedrijf betaalt dus €5.500 tot €9.900 voor alleen de eerste audit. Ter vergelijking: voor ISO 9001 begint een bedrijf van 25 fte bij 3 dagen.
Complexiteitscategorie en sector bij ISO 14001
De voorbeelden zijn geen vaste lijst. Een certificeerder moet naar je echte activiteiten kijken. Een chemisch bedrijf dat alleen mengt zonder reactie of uitstoot, kan in gemiddeld of zelfs laag vallen. De certificeerder moet vastleggen waarom hij je lager indeelt dan je sector. Vraag daarom in elke offerte welke categorie hij kiest en waarom. Twee certificeerders kunnen hetzelfde bedrijf namelijk verschillend indelen.
Je sector bepaalt bij ISO 14001 ook wie je mag certificeren. De accreditatie loopt per sectorcode (IAF-code). CertificeerWijzer telde op 24 september 2026 in het de nationale accreditatie-instantie-register en de UKAS-schedules 18 certificeerders in Nederland voor ISO 14001. Twee daarvan mogen alle 39 sectorcodes doen. Voor de bouw (code 28) zijn het er 16 zonder beperking. Voor zakelijke diensten (code 35) zijn het er 16. Voor chemie (code 12) zijn het er 8. Voor de zorg (code 38) zijn het er 7. In een zware categorie met weinig certificeerders betaal je dus meer dagen en heb je minder keus.
Andere factoren in de ISO 14001-audittijd
Naast de categorie kent ISO 14001 eigen redenen voor meer tijd. Ze staan in hoofdstuk 8 van TECH-3-004:
- Gevoelige omgeving. Je locatie ligt bij een natuurgebied, woonwijk of waterwingebied, gevoeliger dan gewoon is voor je sector.
- Belanghebbenden. Buren, actiegroepen of de gemeente hebben zorgen of klachten over je bedrijf.
- Indirecte aspecten. Een groot deel van je milieu-invloed zit buiten je eigen werk, zoals bij leveranciers of het gebruik van je product.
- Ongewone aspecten. Je hebt milieuaspecten of vergunningseisen die ongebruikelijk zijn voor je sector.
- Ongevallen. Er is een risico op milieuongevallen, of je hebt eerder milieuproblemen veroorzaakt.
- Uitbesteed werk. Een deel van je werk doen anderen voor je.
Er kan ook tijd af. Dat kan bij een klein terrein voor het aantal mensen, een systeem dat al langer goed draait of veel automatisering. Alle kortingen samen mogen nooit meer dan 30% onder de tabel uitkomen. Een administratiekantoor met 25 fte komt dus niet onder 2,1 dag. Deze regels gelden ook bij ISO 9001 en ISO 45001. Ze staan bij kosten van certificeren.
Fte, vestigingen en combinaties bij ISO 14001
Voor ISO 14001 telt iedereen mee die werk doet dat onder het certificaat valt. Dat geldt voor vast, tijdelijk en parttime personeel en voor ingehuurde mensen binnen het certificaat. Parttimers reken je om naar fte. Werk je met seizoenen, dan telt het drukke seizoen. Draaien je vestigingen op één milieusysteem? Dan bezoekt de auditor een steekproef. De rekenregel daarvoor staat in Global ACI-TECH-3-001 (IAF MD 1).
Heb je al ISO 9001? Dan kun je beide normen in één audit laten toetsen. De tijd mag dan hooguit 20% lager uitkomen dan de twee normen apart. Dat staat in Global ACI-TECH-3-008 (IAF MD 11). Een bedrijf van 10 fte met gemiddelde milieuaspecten begint dan bij 2 plus 3 dagen. Daar kan hooguit 1 dag af. Wanneer combineren past, staat bij combinatie van normen.
Kosten van de overgang naar ISO 14001:2026
Heb je al een certificaat op ISO 14001:2015? Dan moet je vóór 30 april 2029 overgaan naar de versie van 2026. Extra audittijd daarvoor is mogelijk, maar niet vanzelf. De certificeerder moet die tijd onderbouwen. Bij een hercertificering is extra tijd mogelijk niet nodig. Zo staat het in het overgangsdocument. Hoe je dat plant, staat bij de overgang naar ISO 14001:2026.
ISO 14001-offertes vergelijken
De tabel is voor elke geaccrediteerde certificeerder gelijk. De categorie, de factoren en het dagtarief verschillen per partij. Neem een transportbedrijf met 25 fte dat twee offertes krijgt. De ene rekent 4,5 dagen voor de eerste audit. De andere rekent 5,5 dagen. Vraag de tweede of hij het bedrijf in de hoge categorie zet, of welke factor hij gebruikt. Vaak is daar een goede reden voor, zoals een tankstation op het terrein of een woonwijk ernaast. Vraag elke certificeerder naar het aantal dagen per audit, de categorie en de factoren. Die berekening hoort bij het contract. Vraag ook of jouw sectorcode in zijn accreditatie staat. En vraag wat het totaal over drie jaar kost. Heb je al een certificaat en past de indeling niet bij je bedrijf? Vraag je certificeerder dan eerst om de onderbouwing. Je kunt ook overstappen zonder opnieuw te beginnen. Een nieuwe certificeerder rekent met dezelfde tabel, maar kiest zelf je categorie.
Bij CertificeerWijzer gaat één aanvraag met dezelfde gegevens naar meerdere certificeerders die ISO 14001 voor jouw sector mogen doen. Een verschil in dagen komt dan uit hun indeling. Het komt niet uit wat je elk apart hebt verteld.
Bronnen
- Global ACI-TECH-3-004 (M) versie 1.0, rekenregels voor audittijd, bijlage B voor ISO 14001, van kracht sinds 28 augustus 2026.
- Global ACI-TECH-3-008 (M) versie 1.0, gecombineerde audits.
- Global ACI-TECH-3-001 (M) versie 1.0, meerdere vestigingen.
- Global ACI-TECH-3-TR 2029-04-30, overgang naar ISO 14001:2026.
- de nationale accreditatie-instantie-register van certificeerders voor managementsystemen.
Bronnen
- Global ACI-TECH-3-004 (M) versie 1.0, Determination of Audit Time of Quality, Environmental, and Occupational Health & Safety Management Systems, bijlage B sys.global-aci.org
- Global ACI-TECH-3-008 (M) versie 1.0, Audit of integrated management systems (was IAF MD 11) sys.global-aci.org
- Global ACI-TECH-3-001 (M) versie 1.0, Audit and Certification of a Management System Operated by a Multi-Site Organisation sys.global-aci.org
- Global ACI-TECH-3-TR 2029-04-30 (M), Transition Requirements for ISO 14001:2026, versie 1.0 sys.global-aci.org
- RvA, register van geaccrediteerde certificeerders voor managementsystemen (ISO/IEC 17021-1) rva.nl